Zawarcie związku małżeńskiego z cudzoziemcem

Otwarcie granic i swoboda porozumiewania się stwarza coraz więcej sytuacji do zawiązywania związków z obcokrajowcami. W wielu przypadkach naturalnym etapem związku staje się chęć jego sformalizowania poprzez zawarcie związku małżeńskiego. W świetle prawa polskiego małżeństwo może być zawarte przed wybranym przez małżonków kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego lub przed osobą duchowną reprezentującą związek wyznaniowy. Oświadczenie złożone przed duchownym zostaje następnie potwierdzone przez kierownika USC w sporządzonym przez niego akcie małżeństwa. Za moment zawarcia związku poczytuje się w takiej sytuacji chwilę złożenia jednoczesnych oświadczeń małżonków o chęci wstąpienia w związek małżeński.

Zgodnie z prawem ślub może wziąć osoba pełnoletnia (wyjątkiem jest kobieta, która ukończyła 16 lat, a zgodę na zawarcie przez nią związku wyraził Sąd rodzinny), nie pozostawająca w jesteście w związku małżeńskim. Przyszli małżonkowie nie mogą być ze sobą spokrewnieni ani spowinowaceni w linii prostej. Ślubu nie może zawrzeć małżeństwo, ani osoby w stosunku przysposobienia.Z formalnego punktu widzenia zawarcie małżeństwa wiąże się z koniecznością złożenia kierownikowi Urzędu Stanu Cywilnego odpowiednich dokumentów. Każdy z małżonków musi złożyć oświadczenie, że nie wie o istnieniu okoliczności wyłączających możliwość zawarcia związku małżeńskiego oraz odpis aktu urodzenia. Jeżeli przyszły małżonek pozostawał uprzednio w związku małżeńskim powinien także złożyć odpis aktu małżeństwa z adnotacją o jego ustaniu, unieważnieniu albo stwierdzeniu jego nieistnienia, albo odpis aktu małżeństwa z dokumentem potwierdzającym jego ustanie lub unieważnienie albo dokumentem potwierdzającym stwierdzenie nieistnienia małżeństwa, jeżeli na podstawie pozostałych składanych dokumentów nie można ustalić danych niezbędnych do sporządzenia aktu małżeństwa. Cudzoziemiec musi złożyć także dokument wydany przez organ właściwy dla kraju jego pochodzenia, który potwierdzi, że zgodnie z obowiązującym tam prawem może on zawrzeć związek małżeński.W sytuacji, gdy uzyskanie takiego dokumentu jest wyjątkowo trudne tj. gdy istnieją trudne do przezwyciężenia przeszkody (wojna, klęska żywiołowa itp.) lub gdy kraj pochodzenia nie wydaje tego rodzaju dokumentu przyszły małżonek może wystąpić do Sądu rodzinnego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu o zwolnienie go z obowiązku złożenia takiego dokumentu. W takiej sytuacji, to Sąd będzie ustalał czy dana osoba na podstawie właściwego prawa może wziąć ślub. Sąd rozpatruje sprawę w trybie nieprocesowym wydając stosowne postanowienie. Po jego uprawomocnieniu należy złożyć je kierownikowi Urzędu Stanu Cywilnego przed którym ma zostać zawarty związek. Jeżeli małżonek nie mówi po polsku wszelkie oświadczenia powinien składać w obecności tłumacza.